Yöntemler ve süreç
Fizyoterapide kullanılan fiziksel ajanların genel adıdır. Bu yazı, hangi yöntemlerin ne amaçla kullanıldığını ve programdaki yerlerinin ne olduğunu anlatıyor.
Baştan bir çerçeve
Bu yöntemler, güncel fizyoterapi yaklaşımında destekleyici konumdadır. Etkinlikleri üzerine yapılan araştırmalar değişken sonuçlar verir ve hiçbiri tek başına bir tedavi olarak planlanmaz.
Kullanım amacı genellikle şudur: ağrıyı yönetilebilir düzeye getirmek, böylece asıl bileşen olan egzersizin yapılabilmesini sağlamak.
Bu çerçeve önemlidir, çünkü kamuoyunda yaygın olan "cihaza girdim, tedavi oldum" algısı gerçeği yansıtmaz.
TENS
Cilde yerleştirilen elektrotlar aracılığıyla düşük şiddetli elektrik akımı verilir.
Amaç: Ağrı algısının azaltılması. Sinir sistemi üzerinden ağrı iletiminin etkilenmesi ve vücudun kendi ağrı kesici mekanizmalarının uyarılması yönünde açıklamalar bulunur.
Nasıl hissedilir: Bölgede karıncalanma veya hafif titreşim.
Kullanılmadığı durumlar: Kalp pili ve benzeri implante cihaz varlığı, gebelikte belirli bölgeler, cilt bütünlüğünün bozulduğu alanlar, duyu kaybı olan bölgeler.
Terapötik ultrason
Ses dalgaları aracılığıyla dokuda derin ısı ya da mekanik etki oluşturulması amaçlanır.
Amaç: Doku esnekliğinin artırılması, iyileşmenin desteklenmesi.
Not: Ultrason etkinliği üzerine yapılan çalışmaların sonuçları tutarlı değildir. Bazı tablolarda destekleyici bulunurken bazılarında anlamlı fark gösterilememiştir.
Kullanılmadığı durumlar: Tümör bölgesi, gebelikte karın bölgesi, büyüme plakları üzerinde, kanama bölgeleri.
Lazer (düşük düzeyli lazer)
Belirli dalga boylarında ışık kullanılır.
Amaç: Doku iyileşmesinin ve ağrı yönetiminin desteklenmesi.
Not: Bu yöntemde de araştırma sonuçları değişkendir.
Sıcak ve soğuk uygulama
En basit ve en yaygın kullanılan yöntemler.
Sıcak: Kas gerginliğinin azaltılması, doku esnekliğinin artırılması. Genellikle kronik ve kas kaynaklı tablolarda.
Soğuk: Akut yaralanma sonrası şişlik ve ağrı yönetimi.
Her ikisinde de yakıcı sıcaklık ya da doğrudan cilt teması olmadan, süre sınırlarına uyularak uygulanır.
Nasıl karar verilir?
Hangi yöntemin kullanılacağı, tablonun türü ve kişinin durumu değerlendirilerek belirlenir. Kullanılmadığı durumların kontrolü mutlaka yapılır.
Bir programda hiçbir fiziksel ajan kullanılmaması da tamamen normaldir — ihtiyaç yoksa uygulanmaz.
İlgili içerikler
Bu içerik genel bilgilendirme amacıyla hazırlanmıştır; tanı veya tedavi yerine geçmez. Şikâyetleriniz sürüyorsa bir hekime başvurunuz. Fizyoterapi programları hekim tanısı ve tedavi planı doğrultusunda planlanır ve uygulanır.